Παρότι τα κονδύλια του ΕΣΠΑ, όχι μόνο για την Ελλάδα, αλλά για το σύνολο της Ε.Ε., έχουν ως στόχο την άμβλυνση των περιφερειακών ανισοτήτων και τη σταδιακή σύγκλιση του βιοτικού επιπέδου των πολιτών της Ένωσης (σ.σ.: εννοείται προς τα υψηλά επίπεδα), οι διαδοχικές κρίσεις που βιώνει η Ε.Ε. (πανδημία Covid-19, ενεργειακή κρίση και πόλεμος στην Ουκρανία) οδήγησαν την Κομισιόν στο να αλλάξει σε έναν βαθμό τις προτεραιότητες ως προς τη χρηματοδότηση των χωρών από τον κοινοτικό προϋπολογισμό.
Υπό αυτές τις εξελίξεις, ζητεί από τα κράτη-μέλη να προχωρήσουν στην αναθεώρηση των εθνικών τους προγραμμάτων αξιοποίησης των κονδυλίων του ΕΣΠΑ, δηλαδή των χρημάτων που δίνονται για την κοινωνική συνοχή, ώστε να συμπεριλάβουν και την ενίσχυση του αμυντικού τομέα, των κρίσιμων τεχνολογιών για την ασφάλεια, αλλά και το στεγαστικό.
Η ένταξη του στεγαστικού προβλήματος στο ΕΣΠΑ, προφανώς και σχετίζεται με την πολιτική κοινωνικής συνοχής. Οι άλλοι δύο τομείς, όμως, μικρή ή καθόλου σχέση έχουν με αυτή (τη συνοχή).
Εν πάση περιπτώσει, καθώς κατά μόνας τα κράτη-μέλη δεν μπορούν να φέρουν αντιστάσεις στο διευθυντήριο των Βρυξελλών, θα προχωρήσουν όπως ορίζουν οι νέοι κανονισμοί στην αναθεώρηση των προγραμμάτων τους.
Για τη χώρα μας, η αναθεώρηση αναμένεται να ολοκληρωθεί εντός των επομένων τριών μηνών και το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και ειδικά ο καθ’ ύλην αρμόδιος αναπληρωτής υπουργός Νίκος Παπαθανάσης, αναζητεί τις δυνατότητες προσανατολισμού πόρων προς τις νέες κατευθύνσεις.
Με δεδομένο ότι τα Τομεακά και Περιφερειακά Προγράμματα του ΕΣΠΑ 2021 – 2027, συνολικού προϋπολογισμού 26,2 δισ. ευρώ, καταγράφουν υψηλό βαθμό ως προς τις προσκλήσεις – προκηρύξεις δράσεων (75,3% τα πρώτα και 81% τα δεύτερα) τα περιθώρια ευελιξίας είναι περιορισμένα. Κατά συνέπεια, δεν αναμένεται να υπάρξει ένας εκτροχιασμός των προγραμμάτων, ώστε να κατευθυνθούν πολλά κονδύλια για την άμυνα και την ασφάλεια και ειδικά με την οπτική που τις προσεγγίζει η Κομισιόν.
Πέραν αυτής της παραμέτρου, όμως, για την Ελλάδα αποτελεί πολύ σοβαρό ζήτημα το στεγαστικό πρόβλημα. Αξιολογώντας τις νέες προτεραιότητες, η κυβέρνηση, με βάση τα υφιστάμενα δεδομένα, κρίνει ότι από την αναγκαστική ανακατεύθυνση πόρων που θα πραγματοποιηθεί, είναι προτιμότερο να δοθούν περισσότερα κονδύλια για την αντιμετώπιση του στεγαστικού προβλήματος.
Σωστά, φαίνεται, ότι προσεγγίζει το θέμα της αναθεώρησης η κυβέρνηση. Μένει, ωστόσο, να δούμε τι θα ισχύσει στο τέλος.
